วันอังคารที่ 19 มิถุนายน พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

“คนผู้มีสติ มีความเจริญทุกเมื่อ” พรปีใหม่ 2561 จากสมเด็จพระสังฆราช

สวัสดีปีใหม่ค่ะคุณผู้อ่านไทยรัฐออนไลน์ที่รักทุกท่านคะ ไทยรัฐออนไลน์ครั้งนี้เป็นครั้งแรกของปีใหม่ 2561 เพราะฉะนั้นเพื่อความเป็นสิริมงคลของชาวไทยรัฐออนไลน์ คุณครูลิลลี่ขอหยิบยกเอาพรปีใหม่จากสมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายกมามอบให้กับทุกท่านนะคะ ก่อนอื่นขอเริ่มด้วยความรู้ภาษาไทยที่เคยย้ำคำนี้ไปบ้างแล้ว แต่ขอย้ำอีกสักที เพราะยังเห็นมีคนใช้ผิดกันอยู่บ่อย ๆ นั่นก็คือ คำว่า สิริมงคล คำนี้ที่ถูกต้อง จะต้องสะกดด้วย ส เสือ นะคะ มีบางคนมักจะเขียนผิดเป็น ศิริมงคล จริง ๆ คำว่า “ศิริ”  ไม่มีในพจนานุกรมราชบัณฑิตยสถานนะคะ มีแต่คำว่า “สิริ” เท่านั้นค่ะ โดยที่คำว่า สิริ ถ้าเป็นคำกริยา มีความหมายว่า ผสม เช่น สามีภรรยาสิริอายุรวมกัน ๑๕๐ ปี อีกความหมายของคำว่า สิริ คือ คำนาม แปลว่า ศรี, มิ่งขวัญ, มงคล, เช่น สิริราชสมบัติ และ คำนี้เองมักใช้เข้าคู่กับคำว่า มงคล เป็น สิริมงคล ค่ะ มาเข้าเรื่องของเรานะคะ เนื่องในโอกาสปีใหม่ปีนี้ สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก ประทานพรปีใหม่ พุทธศักราช ๒๕๖๑ ความว่า

“สติมโต สทา ภทฺทํ คนผู้มีสติ มีความเจริญทุกเมื่อ

เนื่องในอภิลักขิตสมัยขึ้นปีใหม่ พุทธศักราช ๒๕๖๑

ขอท่านจงเป็นผู้มีสติ เพื่อบรรลุถึงความเจริญทุกเมื่อเทอญ ขออำนวยพร

สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก

วัดราชบพิธสถิตมหาสีมาราม”

จากพรปีใหม่ของสมเด็จพระสังฆราชนี้ ก็มีภาษาไทยอยู่คำหนึ่งที่คุณครูลิลลี่ขออนุญาตหยิบยกมาให้เป็นความรู้คู่ภาษาไทยกับคุณผู้อ่านไทยรัฐออนไลน์ที่รัก คำนั้นก็คือ คำว่า อภิลักขิตสมัย เรามักจะได้ยินคำนี้จากการอวยพรของผู้หลักผู้ใหญ่ผู้เฒ่าผู้แก่อยู่บ่อย ๆ คำนี้ถ้าเปิดในพจนานุกรมจะพบว่า รากศัพท์มาจากคำว่า อภิลักขิต หรือ อภิลักขิต - อ่านออกเสียงว่า อะ-พิ-ลัก-ขิด และ อะ-พิ-ลัก-ขิด-ตะ เป็นคำวิเศษณ์แปลว่า หมายไว้ กำหนดไว้ ส่วนเมื่อต่อเติมเป็นคำว่า อภิลักขิตกาล หรือ อภิลักขิตสมัย จึงกลายเป็นคำนามแปลว่า เวลาที่กำหนดไว้ วันที่กำหนด มักนิยมใช้กับวันทำบุญคล้ายวันเกิดหรือวันทำพิธีประจำปีนั่นเองค่ะ

อีกหนึ่งพรปีใหม่ที่คุณครูลิลลี่ขอหยิบยกมามอบให้เป็นของขวัญกับคุณผู้อ่านไทยรัฐออนไลน์ก็คือ พรปีใหม่ ๒๕๖๑ จาก สมเด็จพระวันรัต เจ้าอาวาสวัดบวรนิเวศวิหาร ที่มีข้อความว่า

ความจริง "พร" ทุกคนที่มีอยู่ ไม่ต้องไปขอใคร หรือถึงไปขอก็ให้กันไม่ได้

คำว่า "พร" นั้น มีความหมายว่า "ความดี"

"ความดี" นั้น ใครอยากได้ก็ต้องทำให้เกิดขึ้นเอง ขอกันไม่ได้

ถ้าขอกันได้ ก็ไม่ต้องทำอะไร นอนอยู่เฉยๆ แล้วไปขอความดีมาให้ตัวเอง ซึ่งเป็นไปไม่ได้

เครื่องมือที่เราจะใช้ทำ "ความดี" นั้น ธรรมชาติให้เรามาทุกคน คือ ร่างกาย การกระทำ วาจา คำพูด

จิตใจ หมายถึงความคิด

ปัญญา หมายถึงความสำนึกรู้ผิดถูก

สติ หมายถึงความคิดรู้บังคับ เหมือนกับทางเสือซึ่งมีกันอยู่ทุกคน

เราจะดีหรือไม่ดี ก็เกิดจาก ๓ อย่างที่กล่าวมานี้ เกิดจากกาย วาจา ใจ ของเรานี้

เราอยากได้ดี ก็ต้องคิดให้ดี ทำให้ดี พูดให้ดี ก็ได้ดี

"ความดี" ที่ได้นั้นก็คือ "พร" คือสิ่งประเสริฐที่เราทุกคนอยากได้

เพราะฉะนั้น ก็ขอให้เอาปัญญาที่เรามีอยู่แล้วมาคิด ว่าอะไรดี อะไรไม่ดี

แล้วใช้สติบังคับจิตใจให้คิดแต่เรื่องดี และบังคับกายให้พูดดี ให้ทำดี

และทุกคนจะได้มี "พร" คือมี "ความดี" เกิดขึ้นตามปรารถนา

ปีใหม่นี้ก็ขอให้ "สติ" เป็นเครื่องทำคนให้เจริญ มีความสุขในชีวิตตลอดไป

จากพรปีใหม่ข้างต้น อาจจะมีประโยคที่บอกว่า พร นั้นมีความหมายว่า ความดี ซึ่งในทีนี้จะเป็นการสื่อความหมายในเชิงเปรียบเทียบว่า พรขอกันไม่ได้ อยากได้พรดีก็ต้องทำดีนั่นเอง เพราะโดยแท้จริงแล้วถ้าเป็นตามหลักภาษาไทย คำว่า พร เป็น คำนามนะคะ มีความหมายว่าคำแสดงความปรารถนาดีให้ประสบสิ่งที่เป็นสิริมงคล เช่น ให้พร ถวายพระพร หรือ หมายถึงสิ่งที่ขอเลือกเอาตามประสงค์ เช่น ขอพร เป็นต้นค่ะ ได้พรปีใหม่กันทั้งที ก็ต้องมีความรู้ภาษาไทยดี ๆ จากคุณครูลิลลี่ควบคู่ไปด้วย แบบนี้ถึงจะเรียกว่าโชคดีปีใหม่ ๒๕๖๑ อย่างแท้จริง สวัสดีปีใหม่ค่ะ

instagram : kru_lilly , facebook : ครูลิลลี่

คุณครูลิลลี่

เนื่องในโอกาสปีใหม่ปีนี้ สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก ประทานพรปีใหม่ พุทธศักราช ๒๕๖๑ ความว่า... 5 ม.ค. 2561 14:18 5 ม.ค. 2561 15:17 ไทยรัฐ