วันอาทิตย์ที่ 17 ธันวาคม พ.ศ. 2560
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

“อาหารเพื่อหัวใจ”

โรคหัวใจที่เกิดในผู้ใหญ่ ส่วนใหญ่หมายถึงโรคหัวใจขาดเลือด กล้ามเนื้อหัวใจตาย หัวใจล้มเหลว ซึ่งภาวะทั้งหลายนี้มีปัญหาส่วนใหญ่มาจากหลอดเลือดหัวใจแข็งและอุดตัน ซึ่งเกิดจากหลายสาเหตุที่สำคัญ ได้แก่ การมีความดันโลหิตสูง การเป็นเบาหวาน การมีไขมันในเลือดสูง อ้วน การขาดการออกกำลังกาย การสูบบุหรี่ และดื่มเหล้ามากเกินไป

จะเห็นว่าหลายๆ สาเหตุดังกล่าวมีต้นตอมาจากการบริโภคอาหารที่ไม่ถูกต้องหรือมากเกินไป 
ทำให้นอกจากได้ของดีเข้าร่างกายแล้ว ของดีที่มากเกินไปกลับกลายเป็นตัวอันตรายที่สะสมอยู่ในร่างกายจนเป็นโทษ (หากเกิดปัญหากล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดหรือกล้ามเนื้อหัวใจตาย จะทำให้การรักษาต้องเสียค่าใช้จ่ายมาก และอาจต้องเสียชีวิตด้วยหากแก้ไขไม่ทันกาล) ดังนั้นการควบคุมอาหารที่เหมาะสม จึงเป็นหนทางแรกที่สำคัญในการป้องกันการเกิดปัญหาดังกล่าว รวมทั้งใช้เพื่อช่วยให้การรักษาสัมฤทธิ์ผลได้ง่ายขึ้นและเปลืองค่าใช้จ่ายน้อยลง

การควบคุมความดันโลหิตสูง

“ความดันโลหิตสูง” มีสาเหตุพื้นฐานส่วนหนึ่งมาจากกรรมพันธุ์ ซึ่งหลีกเลี่ยงไม่ได้ แต่ก็มีอีกหลายสาเหตุที่หลีกเลี่ยงได้ เช่น หากผู้ป่วยมีน้ำหนักมากหรือกินอาหารที่เค็ม ซึ่งคนส่วนใหญ่มักคิดถึงน้ำปลาเท่านั้น แต่อาหารเค็มหมายถึง การมีเกลือมากในอาหารซึ่งเกิดจากการเติมน้ำปลา ซีอิ๊ว หรือการเติมเกลือใส่อาหาร เช่น น้ำซุปต่างๆ อาหารเค็มที่สำคัญในอาหารไทย ได้แก่ กะปิ น้ำพริกต่างๆ ของดอง เช่น แตงกวาดอง รวมทั้งซอสมะเขือเทศ ส่วนเต้าหู้ยี้ และสมอดำ ก็เป็นอาหารเพิ่มความดันโลหิต สำหรับผู้ที่มีเชื้อสายจีนบางสิ่งที่คนส่วนใหญ่นึกไม่ถึงคืออาหารแปรรูป เช่น ลูกชิ้นชนิดต่างๆ มันทอดเป็นแผ่นๆ (Potato Chips) ขนมฟูๆ เช่น ขนมสาลี่ ขนมไข่ ขนมเค้ก ซึ่งนอกจากหวานแล้วยังซ่อนความเค็มไว้มาก

นอกจากนั้นตัวชูโรงอาหารฝรั่งที่เค็มก็มีขนมปังและเนย จะเห็นว่ามันเค็มโดยที่เราไม่ทราบเลย ที่กล่าวมาแล้วเป็นอาหารที่ก่อปัญหาความดันโลหิตสูงได้ง่าย ดังนั้นการลดเกลือในอาหารจึงต้องหลีกเลี่ยงอาหารดังกล่าว ขณะเดียวกันก็ต้องพยายามใช้น้ำจิ้มให้น้อย และระวังเครื่องดื่มที่เป็นแอลกอฮอล์ ได้แก่ เหล้า เบียร์ เป็นต้น ก็สามารถทำให้ความดันโลหิตสูงขึ้นได้

อาหารควบคุมไขมันเลือดสูงและความอ้วน

“ไขมันเลือดสูง” เป็นสาเหตุอีกอย่างหนึ่งที่ทำให้หลอดเลือดแดงแข็ง ผนังขรุขระและอุดตันได้ง่าย

สาเหตุของไขมันสูง

ส่วนหนึ่งมาจากกรรมพันธุ์ ซึ่งมีผลให้ร่างกายเผาผลาญหรือทำลายไขมันส่วนเกินได้น้อยกว่าปกติ ทำให้มีคอเลสเตอรอลและ/หรือไตรกลีเซอไรด์คั่งอยู่ในเลือด ซึ่งความผิดปกติของกระบวนการเผาผลาญเป็นได้ ตั้งแต่การชะลอการขนถ่ายไขมันไปยังตับ ซึ่งเป็นโรงงานเผาผลาญ (เพราะ HDL ซึ่งเปรียบเสมือนรถขนขยะมีจำนวนน้อย) และเมื่อขนไขมันมาถึงตับแล้ว ตับเองก็ไม่สามารถรับไขมันพวกนี้มาเผาผลาญได้หมด

ดังนั้นจะเห็นได้ว่าวิธีการลดไขมันที่สำคัญจึงมุ่งมาที่การควบคุมไม่ให้ร่างกายได้รับไขมันหรือวัตถุดิบที่ใช้สร้างไขมันเข้าไปมากเกินไป เราจึงต้องมารู้จักอาหารที่ทำให้ไขมันคอเลสเตอรอลและไขมันไตรกลีเซอไรด์สูง

อาหารที่มีคอเลสเตอรอลสูงมาก ได้แก่ ไข่แดง (ไข่ยิ่งฟองเล็กยิ่งมีคอเลสเตอรอลเข้มข้น) หอยนางรม เครื่องในต่างๆ และหนังสัตว์ต่างๆ และส่วนที่เราคิดไม่ถึงคือ ส่วนคอ ปีก และตีนของสัตว์ปีก

อาหารที่มีคอเลสเตอรอลปานกลาง ได้แก่ พวกเนื้อสัตว์ปนมันชนิดต่างๆ โดยเฉพาะเนื้อหมู และวัว

ส่วนเนื้อสัตว์ที่มีคอเลสเตอรอลน้อย ได้แก่ ปลาและเนื้อไม่ติดมัน ไขมันไม่อิ่มตัวจากน้ำมันพืช โดยทั่วไปช่วยให้การเผาผลาญคอเลสเตอรอลดีขึ้น แล้วมีผลให้คอเลสเตอรอลในเลือดลดลง ส่วนกะทินั้นแม้จะไม่มีคอเลสเตอรอล แต่เนื่องจากมันมีไขมันอิ่มตัวอยู่มาก จึงกลับมีผลขัดขวางการเผาผลาญของคอเลสเตอรอล ทำให้คอเลสเตอรอลในเลือดสูงขึ้น

ฉะนั้นควรเลือกและระวังในการรับประทานอาหาร เพื่อคุณจะได้ไม่ต้องเผชิญกับโรคต่างๆ และอยู่บนโลกได้อย่างมีความสุข

-----------------------------------------------------------------

แหล่งข้อมูล

ศ.นพ.สุรัตน์ โคมินทร์ หน่วยโภชนวิทยาและชีวเคมีทางการแพทย์ ภาควิชาอายุรศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล จากหนังสือ “รู้รอบโรคกับรามาคลินิก” ฉบับพิเศษ ครบรอบ 12 ปี ศูนย์การศึกษาต่อเนื่อง