วันอาทิตย์ที่ 19 พฤศจิกายน พ.ศ. 2560
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

พระราชาประชาธิปไตย

มีคำกล่าวสดุดียกย่องพระปรีชาสามารถ และพระราชกรณียกิจทั้งหลาย ของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพล อดุลยเดช ทรงเป็นอัครศิลปิน กษัตริย์นักพัฒนา พระบิดาแห่งการจัดการทรัพยากรน้ำ และพระราชสมัญญานามอื่นๆอีกมาก แต่อีกเรื่องหนึ่งซึ่งมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการปกครองระบอบประชาธิปไตยของไทย นั่นก็คือทรงเป็นพระมหากษัตริย์นักประชาธิปไตย

เริ่มต้นแต่พระปฐมบรมราชโองการ ในพระราชพิธีบรมราชาภิเษกเป็นพระมหากษัตริย์ เมื่อวันที่ 5 พฤษภาคม 2494 ความว่า “เราจะครองแผ่นดินโดยธรรม เพื่อประโยชน์สุขแห่งมหาชนชาวสยาม” พระองค์ทรงใช้คำว่า “ครองแผ่นดิน” ไม่ใช่ “ปกครองแผ่นดิน” เนื่องจากทรงเป็นพระมหากษัตริย์ภายใต้รัฐธรรมนูญ ทรงเป็นประมุข ไม่ใช่ผู้ปกครองประเทศ

รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยทุกฉบับบัญญัติไว้ตรงกันว่า “อำนาจอธิปไตยเป็นของปวงชนชาวไทย พระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ทรงใช้อำนาจทางรัฐสภา คณะรัฐมนตรีและศาล” พระมหากษัตริย์ในระบอบประชาธิปไตย ทรงมีพระราชอำนาจในการให้คำแนะนำหรือตักเตือนการยับยั้งร่างกฎหมาย และการให้ความเมตตา เช่น การพระราชทานอภัยโทษ

บรรดาโครงการตามพระราชดำริประมาณ 4,685 โครงการ ซึ่งเป็นคุณูปการใหญ่หลวงแก่พสกนิกรทั่วประเทศ
น่าจะเป็นพระราชอำนาจในการให้คำแนะนำเช่นเดียวกับพระบรมราโชโอวาท เรื่องการส่งเสริมคนดี ให้คนดีได้ปกครองบ้านเมือง และควบคุมคนไม่ดีไม่ให้มีอำนาจ ไม่ให้ก่อความเดือดร้อนวุ่นวายได้ ก็น่าจะอยู่ในพระราชอำนาจในการให้คำแนะนำ

พระมหากษัตริย์ภายใต้รัฐธรรมนูญ ไม่ได้ปกครองประเทศด้วยพระองค์เอง แต่ทรงใช้อำนาจทางรัฐสภา คณะรัฐมนตรีและ ศาล รัฐธรรมนูญบัญญัติไว้ว่า บทกฎหมาย และพระบรมราชโองการอันเกี่ยวกับราชการแผ่นดิน ต้องมีรัฐมนตรีลงนามรับสนองพระ บรมราชโองการ และผู้ลงนามต้องเป็นผู้รับผิดชอบในกิจการทั้งปวง ในหลวงรัชกาลที่ 9 ทรงปฏิบัติตามรัฐธรรมนูญทุกประการ

ในขณะที่เกิดวิกฤติการเมืองอันเนื่องมาจากความขัดแย้งจนถึงทางตัน มีผู้เรียกร้องขอ “นายกรัฐมนตรีพระราชทาน” ตามรัฐธรรมนูญมาตรา 7 พระองค์มีพระราช ดำรัสว่าขอยืนยันว่ามาตรา 7 ไม่ได้หมายถึงมอบให้พระมหากษัตริย์มีหน้าที่ที่จะทำอะไรตามใจชอบ ตัดสินใจทุกอย่าง ถ้าทำเขาจะต้องว่าพระมหากษัตริย์ทำเกินหน้าที่ ถ้าทำเกินหน้าที่ก็ไม่ใช่ประชาธิปไตย

บรรดาบุคคลที่มีโอกาสสนองงานใกล้ชิด ไม่ว่าจะเป็นองคมนตรีหรือนายกรัฐมนตรีต่างยืนยันตรงกันว่า รัชกาลที่ 9 ทรงเป็นพระมหากษัตริย์ใต้รัฐธรรมนูญ นายอานันท์ ปันยารชุน อดีตนายกรัฐมนตรี กล่าวสดุดีว่า พระองค์ท่านทรงเป็นนักกฎหมายรัฐธรรมนูญที่เก่งที่สุด เป็นบุคคลที่เชี่ยวชาญตัวบทรัฐธรรมนูญ และวิธีปฏิบัติมากที่สุด ครบถ้วนทั้งทฤษฎีและปฏิบัติ.