วันศุกร์ที่ 23 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

วันคล้ายวันสวรรคตของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช

สวัสดีค่ะคุณผู้อ่านไทยรัฐออนไลน์ที่รัก มาพบกันกับไทยรัฐออนไลน์และคุณครูลิลลี่ในครั้งนี้ ตรงกับวันสำคัญของปวงชนชาวไทยพอดีค่ะ นั่นคือ วันหยุดใหม่ที่กำหนดขึ้นในปฏิทินของไทยในปีนี้เป็นปีแรก นั่นคือ วันที่ 13 ตุลาคม วันคล้ายวันสวรรคตของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามินทราธิราช บรมนาถบพิตร และไทยรัฐออนไลน์ครั้งนี้ก็เกี่ยวเนื่องมาจากวันสำคัญวันนี้ค่ะ เนื่องจากเมื่อช่วงต้นเดือนที่ผ่านมามีผู้ส่งข้อความมาถามคุณครูลิลลี่เกี่ยวกับการจัดทำซุ้มเพื่อไว้อาลัยในหลวง รัชกาลที่ 9 ว่าระหว่าง ภาพถ่าย ภาพวาด หรือภาพเขียนสีน้ำต่างๆ แต่ละภาพควรใช้แบบไหนดี และจริง ๆ แล้ว แต่ละภาพมีคำเรียกที่เหมือนหรือแตกต่างกันอย่างไร คุณครูลิลลี่ก็ได้แต่ตอบไปว่า จะเป็นภาพวาด ภาพเขียน หรือภาพถ่าย ก็ใช้ได้เหมือนกันหมด เพียงแต่ที่สำคัญก็เรียกให้ถูกตามหลักภาษาไทยและหลักของคำราชาศัพท์เท่านั้นก็พอค่ะ ว่าแล้วเราก็ลองมาศึกษาเรื่องนี้กับไปพร้อม ๆ กับภาษาไทยคุณครูลิลลี่เลยนะคะ

จริงๆ แล้วแต่เดิมคำว่า “รูป” ไม่ว่าจะเป็นรูปถ่าย รูปเขียน รูปปั้น เราจะใช้เพียงคำว่า พระบรมรูป กับ พระรูป ค่ะ กล่าวคือถ้าเป็น รูปถ่าย รูปเขียน รูปปั้น ของพระมหากษัตริย์ คำราชาศัพท์จะใช้ว่า พระบรมรูป และถ้าหากว่าเป็น รูปถ่าย รูปเขียน รูปปั้น ของเจ้านายก็จะใช้คำว่า พระรูป ทั้งนี้ถ้าหากจะขยายความให้ชัดเจนขึ้น ก็อาจใช้ว่า พระบรมรูปปั้น พระรูปปั้น พระบรมรูปเขียน พระรูปเขียน เป็นต้นค่ะ ต่อมาช่วงหลังได้มีการนำคำว่า พระบรมฉายาลักษณ์ มาใช้เป็นราชาศัพท์ของคำว่า ภาพถ่ายค่ะ โดยใช้คำว่าพระบรมฉายาลักษณ์กับพระมหากษัตริย์นะคะ หลังจากนั้นก็มีการนำเอา คำว่า พระบรมฉายาสาทิสลักษณ์ มาใช้เพิ่มเติมด้วย ดังนั้นปัจจุบัน รูปเขียนเหมือนบุคคลจริงของพระมหากษัตริย์ จึงมีราชาศัพท์ใช้ว่า พระบรมรูปเขียน พระบรมฉายาสาทิสลักษณ์ พระบรมสาทิสลักษณ์ โดย รูปเขียนเหมือนบุคคลจริง ของสมเด็จพระบรมราชินีนาถ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี มีราชาศัพท์ใช้ว่า พระรูปเขียน พระฉายาสาทิสลักษณ์ และรูปเขียนเหมือนบุคคลจริง ของพระบรมวงศ์ชั้นสมเด็จเจ้าฟ้า ลงมาจนถึงพระอนุวงศ์ชั้นหม่อมเจ้า มีราชาศัพท์ใช้ว่า พระรูป หากเป็น รูปถ่าย ของพระมหากษัตริย์ ราชาศัพท์ใช้ว่า พระบรมฉายาลักษณ์ ซึ่งหากเป็น รูปถ่าย ของสมเด็จพระบรมราชินีนาถ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ราชาศัพท์ใช้ว่า พระฉายาลักษณ์ พระรูป และหากเป็น รูปถ่าย ของพระบรมวงศ์ชั้นสมเด็จเจ้าฟ้า ลงมาจนถึงพระอนุวงศ์ชั้นหม่อมเจ้า ราชาศัพท์ใช้ว่า พระรูป และสำหรับ รูปปั้น รูปหล่อ ของพระมหากษัตริย์ ราชาศัพท์ใช้ว่า พระบรมรูปปั้น พระบรมรูปหล่อ ตามลำดับ และหากเป็น รูปปั้น รูปหล่อ ของสมเด็จพระบรมราชินีนาถ ลงมาจนถึงพระอนุวงศ์ชั้นหม่อมเจ้า ราชาศัพท์ใช้ว่า พระรูปปั้น พระรูปหล่อ ตามลำดับ ทั้งนี้ราชาศัพท์คำกลาง ๆ ของ รูปเขียน รูปปั้น รูปหล่อ หากไม่ได้อธิบายชี้เฉพาะก็ใช้ว่า พระบรมรูป พระรูป ได้ค่ะ มีพิเศษแถมเป็นความรู้ให้อีกนิดหนึ่งนะคะ นั่นคือ คำว่า “พระบรมรูป” และ “พระบรมรูปถ่าย” ซึ่งโบราณใช้เป็นราชาศัพท์ของคำว่า “รูปถ่าย” ของพระมหากษัตริย์ด้วยนั้น ปัจจุบันไม่ได้ใช้แล้วค่ะ อธิบายมาถึงตรงนี้ก็คงจะได้ความกระจ่างชัดในการเลือกใช้ราชาศัพท์เกี่ยวกับ รูป ได้อย่างถูกต้องนะคะ สวัสดีค่ะ

instagram : kru_lilly , facebook : ครูลิลลี่ , Line : @krulilly

คุณครูลิลลี่

สวัสดีค่ะคุณผู้อ่านไทยรัฐออนไลน์ที่รัก มาพบกันกับไทยรัฐออนไลน์และคุณครูลิลลี่ในครั้งนี้ ตรงกับวันสำคัญของปวงชนชาวไทยพอดีค่ะ นั่นคือ วันหยุดใหม่ที่กำหนดขึ้นในปฏิทินของไทยในปีนี้เป็นปีแรก นั่นคือ วันที่ 13 ตุลาคม... 12 ต.ค. 2560 16:39