วันจันทร์ที่ 25 กันยายน พ.ศ. 2560
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

โลกะทำ

ในการพบปะเสวนาครั้งเดียว ครั้งนั้น ช่วงปลายของเวลาเป็นนายกฯคุณยิ่งลักษณ์ ชินวัตร บอกผมว่า มีอะไร? สายตรงถึง...ได้

อะไร...นั้น สื่อไปถึงอะไรก็ได้ แต่กับผมไม่ใช่เรื่องส่วนตัว ผมตอบไปว่า “ถ้ามีอะไร ผมจะเขียนถึงท่านเอง”

วันนี้ วันเวลาของความวิปโยค...จากการพลัดพรากครั้งใหญ่... วิถีชาวพุทธ หันหน้าเข้าวัด...แต่การเข้าวัดเพื่อไปบนบานศาลกล่าว หรือไปทำบุญเผื่อกุศลดลใจ...แบบที่ทำๆกันไปแล้วนั้น แก้ทุกข์ไม่ได้

ทุกข์นั้นมีสารพัด แต่พอจำแนกแยกออกได้สามลักษณะ ความโศกรำพันจากการสูญเสียสิ่งที่รัก ความอยากได้แล้วไม่ได้ และความคับแค้น ที่ผมเคยใช้คำสำนวนเช่นว่า ได้ในสิ่งที่ไม่อยากได้

รู้จักลักษณะอาการของทุกข์แล้ว พระพุทธเจ้าสอนให้รู้จักเหตุให้เกิดทุกข์

ความไม่รู้เรื่องทุกข์ เหตุเกิดทุกข์ พุทธศาสนาเรียก อวิชชา แปลตรงตัว คือความไม่รู้

ความไม่รู้เรื่องแรกๆที่ควรรู้ คือ รู้จักโลก

“โลก” ตามศัพท์บาลีแปลว่า สภาพหรือสิ่งที่ต้องประลัยย่อยยับ คือต้องแตกดับไปในที่สุด (คำวัด พระธรรมกิตติวงศ์ ทองดี สุรเตโช)

โดยความหมาย โลกหมายถึงแผ่นดินที่อยู่อาศัย และหมู่สัตว์ ตลอดทั้งสิ่งที่อยู่อาศัยบนแผ่นดินทั้งหมด

กล่าวคือ หมายถึงสังขารที่ไม่มีวิญญาณ เช่นสิ่งของพัสดุต่างๆ ซึ่งเรียกว่า สังขารโลก

และหมายถึงสังขารที่มีวิญญาณ คือหมู่สัตว์ ได้แก่มนุษย์และสัตว์เดรัจฉานทุกประเทศ ซึ่งเรียกว่าสัตว์โลก

และ...ยังหมายถึง แผ่นดินที่เป็นที่อยู่อาศัยของสิ่งของ และหมู่สัตว์ ซึ่งเรียกว่าโอกาสโลก

และเมื่อเชื่อว่า โลกหมายถึงที่อยู่อาศัย โลกตามความเชื่อของชาวพุทธฯ แบ่งออกเป็นสามประเภท

1.มนุสสโลก ที่อยู่อาศัยของมนุษย์ และสัตว์

2.เทวโลก ที่อยู่ของเทวดาหรือสวรรค์

3.พรหมโลก ที่อยู่ของพรหม

รู้จักโลกในหลายๆมิติยังไม่พอ ต้องทำความรู้จัก โลกในมิติของมนุษย์ที่พระพุทธเจ้าสอนว่า โลกธรรม

(เด็กวัดอย่างผมเคยอ่าน โลกทำ แต่รุ่นอาจารย์พระธรรมกิตติวงศ์ ท่านย้ำให้อ่านโลกกะทำครับ ตั้งแต่นี้่ต่อไป ผมจะอ่าน โลกกะทำ เพราะตามรูปเสียงฟังแล้ว สะใจกว่า)

โลกธรรม แปลว่า เรื่องของโลก ธรรมดาของโลก สิ่งที่มีอยู่ประจำในโลกมีอยู่ 8

มีลาภ เสื่อมลาภ มียศ เสื่อมยศ สรรเสริญ นินทา สุข ทุกข์

ในโลกธรรม 8 แบ่งเป็นสองประเภท อิฏฐารมณ์ สิ่งที่คนทั่วไปต้องการ ได้แก่ มีลาภ มียศ สรรเสริญ สุข อนิฏฐารมณ์ สิ่งที่คนทั่วไปไม่ต้องการ ได้แก่ เสื่อมลาภ เสื่อมยศ นินทา ทุกข์

ทั้งอิฏฐารมณ์ อารมณ์น่าพอใจ และอนิฏฐารมณ์ อารมณ์ไม่น่าพอใจ ไม่มีใครหลีกพ้นไปได้ ไม่ว่าจะต้องการหรือไม่ต้องการ นี่ล่ะเหตุผลที่ผมเลือกจะรักอ่านตามอาจารย์ โลกกะทำ

หลักปฏิบัติเมื่อถูกโลกกะทำ คือ ต้องทำใจให้หนักแน่น เป็นกลาง ไม่ดีใจจนเกินไป เมื่อได้รับอิฏฐารมณ์ ไม่เสียใจจนเกินไป เมื่อได้รับอนิฏฐารมณ์ ถ้าทำใจได้จะไม่ทุกข์มาก

ผมอยากสื่อคำสอนพุทธศาสนา ทั้งโลก และโลกธรรม ให้คุณยิ่งลักษณ์อ่านตามที่เคยตกปากรับคำ

การอยู่ในโลก แบบคนหลงโลกก็ทุกข์ อยู่อย่างคนหลุดโลก ก็เหลวไหลไร้ค่า แต่ถ้ารู้จักโลกให้ถ่องแท้ และทำใจให้พ้นโลกได้... โอกาสที่หลุดจากบท...นักแสดงทางการเมือง เมื่อมาถึงแล้วก็ควรใช้ประโยชน์ให้เป็น

เวลาต่อไปนี้ ใช้ชีวิตให้ตัวเองและคนที่รัก เช่นลูกๆให้เต็มที่...นี่คือความสุข ความสงบแบบมนุษย์...ของคนพ้นโลกเท่านั้น

ทั้งโลกมนุษย์ ทั้งโลกสวรรค์ ทั้งโลกชั้นพรหม...พระพุทธเจ้าสอนว่า ล้วนอยู่ที่ใจเลือก.

กิเลน ประลองเชิง