วันเสาร์ที่ 23 กันยายน พ.ศ. 2560
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

ที่ดักปลากด อุปกรณ์​จับปลาทำง่ายๆ วิถีชุมชนของชาวบางระกำ

รู้จัก ที่ดักปลากด ของชาวบ้าน อ.บางระกำ จ.พิษณุโลก อุปกรณ์หาปลากดประดิษฐ์แบบง่ายๆ คือ ทำจากกระป๋องสีเหลี่ยม ใส่เหยื่อที่ลวดในกระป๋องล่อปลา แล้วผูกเชือกไว้ก่อนหย่อนลงไปในคลอง เพื่อดักปลากดที่หากินบนผิวดินเลน...

เมื่อเวลา 09.30 น. วันที่ 27 ส.ค. 2560 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า วิถีชีวิตของชาวบ้านย่านใหญ่ หมู่ 8 ต.ท่านางงาม อ.บางระกำ จ.พิษณุโลก หลังจากหมดฤดูเก็บเกี่ยวข้าวนาปรังรอบนี้ ได้พักพื้นที่นาปล่อยเป็นพื้นที่หน่วงน้ำ หรือให้น้ำท่วมขังนาข้าวเป็นระยะเวลา 3 เดือน จากนั้นชาวนาก็ปรับเปลี่ยนอาชีพเป็นชาวประมง ออกหาปลาเป็นอาชีพเสริมทันที เพื่อให้มีอาหารรับประทานกันภายในครอบครัว และขายเป็นรายได้ระหว่างที่พื้นที่นาถูกน้ำท่วม โดยมีอุปกรณ์หลักในการหาปลาที่พบเห็นมากที่สุด คือ ลอบแดง นำไปตั้งดักปลาตามทางน้ำไหล จะได้ปลาขนาดเล็กหลากชนิด อาทิ ปลาสร้อย ปลากระดี่ ปลาแขยง ปลาหมอ ปลาไส้ตัน เป็นต้น แต่ก็ยังมีอุปกรณ์หาปลาอีกชนิดหนึ่งที่พบเห็นไม่บ่อยนัก นั่นคือ ที่ดักปลากด เป็นอุปกรณ์หาปลาแบบง่ายๆ วัสดุหลักประกอบด้วย กระป๋องสี หรือกระป๋องรูปทรงสี่เหลี่ยมผืนผ้า คานไม้ไผ่สำหรับปิดปากกระป๋อง และยางหนังสติ๊ก

นายขวัญมนัส วันสาย อายุ 46 ปี บ้านเลขที่ 105 หมู่ 8 บ้านย่านใหญ่ ต.ท่านางงาม เปิดเผยว่า พื้นที่ตำบลท่านางงามจะถูกน้ำจากแม่น้ำยมสายหลัก และแม่น้ำยมสายเก่าหรือคลองบางแก้ว เอ่อล้นตลิ่งและท่วมขังเป็นระยะเวลา 2-3 เดือนเป็นประจำในช่วงหน้าฝน ชาวบ้านส่วนใหญ่จะใช้ลอบแดงในการออกหาปลา และมีเครื่องมือหาปลาอีกหลากหลายชนิด ทั้ง ไซ ข่าย แห เบ็ดราว และลอบแดง

สำหรับที่ดักปลากดนั้น เป็นอุปกรณ์หาปลาอีกชนิดหนึ่ง เตรียมไว้สำหรับช่วงที่น้ำท่วมเริ่มลดลง ระดับน้ำในทุ่งจะค่อยๆ ลด ชาวบ้านก็จะนำไปดักในคลอง ในช่วงนี้ชาวบ้านจึงเตรียมประกอบอุปกรณ์หลักๆ ที่ประกอบด้วย กระป๋องทรงสี่เหลี่ยมผืนผ้า คานไม้ที่ส่วนใหญ่จะใช้ไม้ไผ่สำหรับเป็นตัวส่งให้ไม้กระดานปิดหน้ากระป๋อง ยางหนังสติ๊ก และเชือกที่ต้องผูกไว้กับกระป๋องเพื่อสะดวกในเวลาเก็บกู้ที่ดักปลา วิธีการทำงานของที่ดักปลากด คือ ใช้เหยื่อล่อ คือ หอยเชอรี่ เกี่ยวกับลวดสลักที่ทำไว้ในกระป๋อง แล้วง้างคานไม้ที่ตอกตะปูไว้สำหรับสอดเข้ากับที่ล็อก เป็นปลายลวดแขวนเหยื่อที่โผล่ออกมาบริเวณด้านบนของกระป๋อง

จากนั้นนำกระป๋องที่ผูกเชือกยาวๆ ไว้ไปหย่อนลงไปในคลอง เมื่อปลากด เข้ามาในกระป๋องและงับเหยื่อ สลักลวดที่ล็อกไว้กับคานไม้ก็จะหลุด ไม้แผ่นที่ปากกระป๋องซึ่งผูกไว้กับยางหนังสติ๊กก็จะดึงปิดปากกระป๋องทันที ปลากดก็จะออกไม่ได้ ส่วนใหญ่ที่เป็นปลากดนั้น เนื่องจากปลากดจะหากินเหยื่อที่อยู่กับดินเลน จะมีมากสุดขณะที่น้ำเริ่มลด ในช่วงประมาณเดือนพฤศจิกายนเป็นต้นไป.