advertisement

"อาร์โทรสโคปี้" เทคนิคผ่าตัดข้อ...ผ่านกล้อง

โดย 2 มี.ค. 2556 05:30

กลายเป็นเรื่องเล็กไปซะแล้ว สำหรับผู้ที่มีปัญหาจากการบาดเจ็บภายในข้อ ไม่ว่าจะเกิดจากอุบัติเหตุ การเล่นกีฬา หรือภาวะการอักเสบของเยื่อบุข้อก็ตาม

ในอดีตการผ่าตัดข้อ ไม่ว่าจะเป็น ข้อไหล่ ข้อมือ ข้อเท้า หรือแม้แต่การผ่าตัดโรคข้อเสื่อมต่างๆ ถือเป็นเรื่องใหญ่ แผลจากการผ่าตัดมีขนาดใหญ่ ใช้เวลาในการฟื้นตัวนาน บางครั้งหลังการผ่าตัด คนไข้ยังคงต้องใช้อุปกรณ์ช่วยในการพยุงตัวไปอีกระยะเวลาหนึ่ง

แต่ในปัจจุบันด้วยเทคโนโลยีทางการแพทย์ที่มีความก้าวหน้าและพัฒนาไปอย่างมาก มีการนำเทคโนโลยีที่เรียกว่า อาร์โทรสโคปี้ (Arthroscopy) ซึ่งเป็นเทคนิคการผ่าตัดข้อแบบใหม่มาใช้ ช่วยให้การผ่าตัดข้อ กลายเป็นเรื่องเล็ก ทั้งขนาดของแผลผ่าตัดที่มีขนาดเล็กลง ผู้ป่วยเจ็บปวดน้อยลง ฟื้นตัวได้เร็ว ลดค่าใช้จ่าย และลดภาวะการติดเชื้อ แทนการผ่าตัดแบบเดิมๆ

นพ.สมศักดิ์ ปัตยะกร ศัลยศาสตร์ออร์โธปิดิกส์ ศูนย์ศัลยกรรมกระดูกและข้อ โรงพยาบาลวิภาวดี อธิบายว่า จริงๆแล้วการผ่าตัดผ่านกล้อง เป็นการผ่าตัดที่มีมานานแล้ว แต่สำหรับอาร์โทรสโคปี้ (Arthroscopy) ถือเป็นเทคโนโลยีที่ใช้เครื่องมือผ่าตัดพิเศษขนาดเล็ก แพทย์สามารถตรวจหาความผิดปกติของข้อ โดยการใช้เครื่อง มือเล็กๆ เจาะรูใส่เข้าไปในข้อ แล้วมองผ่านจอภาพที่ต่อออกมาจากวีดิโอ ซึ่งสามารถมองเห็นภาพได้อย่างชัดเจน ทำให้การวินิจฉัยถูกต้องแม่นยำมากขึ้น ที่สำคัญคือ การผ่าตัดรักษาได้ผลดีกว่าวิธีผ่าตัดแบบเดิมๆ

คุณหมอสมศักดิ์  ยังบอกด้วยว่า โดยทั่วไปแล้ว ภาวะผิดปกติในข้อ ที่นิยมรักษาโดยการส่องกล้อง แบ่งออกเป็น 3 ส่วน ใหญ่ๆ คือ 1. ภาวะการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุ เช่น ข้อเข่าพลิก บิด บวม หลังจากอุบัติเหตุ หรือจากการเล่นกีฬา มีการฉีกขาดของเอ็น หรือหมอนรองกระดูก ข้อเข่า ข้อไหล่หลุดซ้ำ หลวม หรือเอ็นภายในข้อไหล่ฉีกขาด หรือข้อเท้าที่บวม ปวด หลังจากข้อพลิกซึ่งเป็นมาเป็นระยะเวลานานหรือเรื้อรัง 2. ภาวะที่เกิดจากความเสื่อมของข้อ เช่น ข้อเข่าเสื่อม มีอาการปวด บวม ขัดหรือเสียวขณะเดินโดยเฉพาะขึ้นลงบันได นั่งพับขาหรือข้อไหล่ ซึ่งมีการปวด ขยับไม่สุด (ข้อติด) นอนทับหัวไหล่ข้างที่ปวดไม่ได้ หรือมีอาการปวดมากเวลากลางคืน และ 3. ภาวะที่เกิดการอักเสบของเยื่อบุข้อ เช่น โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ มีเยื่อบุข้อที่อักเสบมาก แม้ควบคุมด้วยยาแล้วอาการก็ยังไม่ดีขึ้น

“ในจำนวนทั้งหมดนี้ ข้อเข่าเป็นอวัยวะที่มีการผ่าตัดส่องกล้องมากที่สุด และได้ผลดีมากเมื่อเทียบกับการผ่าตัดเปิดข้อ ซึ่งเป็นวิธีผ่าตัดที่ใช้น้อยลงในปัจจุบัน” คุณหมอสมศักดิ์บอก

สำหรับการผ่าตัดส่องกล้องด้วยวิธี อาร์โทรสโคปี้ ที่ใช้กันมาก คือ การรักษาหมอนรองกระดูกข้อเข่าขาด กระดูกอ่อนแตก การผ่าตัดสร้างเอ็นในข้อเข่า ข้อหัวไหล่ ผ่าตัดซ่อมเอ็นหัวไหล่ขาด ข้อหัวไหล่หลุด ผ่าตัดซ่อมเยื่อหุ้มข้อ ผ่าแก้ไขข้อหัวไหล่ติด ข้อมือ ผ่าตัดรักษาเส้นประสาทมีเดียนถูกกดทับ รวมไปถึงนำการส่องกล้องไปใช้วินิจฉัย ผ่าตัดรักษาอาการปวดข้อมือเรื้อรัง ข้อเท้า ตรวจวินิจฉัยอาการปวดข้อเท้าเรื้อรัง กระดูกอ่อนแตก ส่วนกรณีของเยื่อหุ้มข้ออักเสบ ข้อสะโพก ข้อศอก มีการผ่าตัดส่องบ้างแต่น้อยกว่าข้ออื่น

คุณหมอสมศักดิ์ อธิบายว่า การผ่าตัดส่องกล้อง จัดเป็นการตรวจวินิจฉัยและการรักษาในเวลาเดียวกัน ซึ่งสามารถทำได้โดยการใช้ยาชาเฉพาะที่ การดมยาสลบ หรือทำให้ผู้ป่วยชาเฉพาะบริเวณ โดยผู้ป่วยจะได้รับการเตรียมข้อที่ผ่าตัดเช่นเดียวกับการผ่าตัดใหญ่ทั่วไป เพื่อป้องกันการติดเชื้อ

วิธีการผ่าตัด แพทย์จะเจาะรูเข้าไปในข้อทำให้มีบาดแผลเล็กๆ ขนาด 0.8-1.0 ซม. ซึ่งเพียงพอที่จะใส่กล้องเข้าไปเพื่อตรวจดูภายในข้อ หากพบความผิดปกติที่สามารถผ่าตัดได้ แพทย์จะเจาะรูเพิ่มอีกเพื่อใส่เครื่องมือผ่าตัด ขณะผ่าตัดสามารถต่อกล้องเข้ากับจอภาพ และบันทึกภาพได้ หลังผ่าตัดเย็บแผลปิด 1 เข็ม บางรายแผลเล็กมากอาจไม่ต้องเย็บแผล

ความก้าวหน้าของเทคโนโลยีนี้ ที่สำคัญก็คือ แผลผ่าตัดมีขนาดเล็กมาก บางครั้งมองเกือบไม่เห็นแผลผ่าตัด ไม่ต้องตัดเยื่อหุ้มข้อ เนื้อเยื่อรอบๆ ข้อ การบาดเจ็บจากแผลผ่าตัดน้อยลง การเคลื่อนไหวของข้อหลังผ่าตัดทำได้เร็วขึ้น สามารถฟื้นฟูสมรรถภาพของกล้ามเนื้อกลับคืนสู่สภาพปกติได้เร็ว ภาวะแทรกซ้อนจากการผ่าตัดน้อยมาก วินิจฉัยได้ถูกต้อง แม่นยำ และรักษาได้ทันที หรือวางแผนผ่าตัดในอนาคตได้

แต่ที่แน่ๆก็คือ เทคโนโลยีที่ทันสมัยและก้าว หน้า ทำให้การผ่าตัดข้อไม่ใช่เรื่องใหญ่อีกต่อไป.

 

โหวตข่าวนี้