Thairath Logo
กีฬา

บนน้ำ-กลางน้ำ-ใต้น้ำ 3 in 1..ในบ่อเดียว

Share :

การนำทรัพยากรที่มีจำกัดมาใช้ประโยชน์ให้เต็มที่ เต็มศักยภาพ เป็นเรื่องที่ท้าทายความสามารถของมนุษย์ทุกอาชีพ...โดยเฉพาะอาชีพเกษตรกรรม ใช้ทรัพยากรที่ดินสิ้นเปลืองมากกว่าอาชีพอื่นใด

co-culture หรือการเลี้ยงสัตว์น้ำ 3 ชนิดในบ่อเดียวกัน ให้อยู่อาศัยแบบช่วยเหลือซึ่งกันและกันแบบน้ำพึ่งเรือเสือพึ่งป่า เป็นอีกหนึ่งนวัตกรรมที่บริษัท เจริญโภคภัณฑ์อาหาร จำกัด (มหาชน) หรือ CPF พัฒนาจนประสบความสำเร็จแล้วนำมาแนะนำส่งเสริมให้เกษตรกรเลี้ยงเพื่อยกระดับรายได้ และลดความเสี่ยงขาดทุนจากการเลี้ยงเพียงชนิดเดียว


“อย่างที่รู้กันการเลี้ยงกุ้งก้ามกรามมีการใช้พื้นที่เปลืองมาก พื้นที่บนน้ำ กลางน้ำ ถูกปล่อยทิ้งไว้ว่างเปล่าแทบไม่ได้ใช้ประโยชน์เลย เพราะกุ้งก้ามกรามจะหากินอยู่อาศัยก้นบ่อ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการใช้พื้นที่ให้เต็มที่ ปี 2550 เราได้ทดลองนำกุ้งขาวซึ่งหากินอยู่กลางน้ำมาเลี้ยงร่วมกับกุ้งก้ามกรามในบ่อเดียวกัน ปรากฏว่าได้ผลดี ไม่มีปัญหาเพราะกุ้งทั้งสองชนิดหากินในระดับน้ำที่ต่างกัน แต่กระนั้นพื้นที่บนน้ำก็ยังไม่ได้ใช้ประโยชน์เต็มที่ ปี 2551 จึงทดลองนำกระชังมาแขวนเพื่อเลี้ยงปลาทับทิมในบ่อกุ้ง ทำให้ใช้ประโยชน์ของน้ำในบ่อได้เต็มศักยภาพ”

อดิศร์ กฤษณวงศ์ รองกรรมการผู้จัดการอาวุโส CPF อธิบายถึงที่มาของการเลี้ยงสัตว์น้ำแบบ co-culture ว่า นอกจากจะช่วยประหยัดพื้นที่แล้ว ผลที่ตามมาคือสัตว์น้ำที่หากินต่างกัน 3 ระดับ บนน้ำ-กลางน้ำ-ใต้น้ำ ยังช่วยลดการเน่าเสียของเศษอาหารที่ตกค้างในบ่อได้เป็นอย่างดี ภาวะการเจ็บป่วยของกุ้งและปลาเนื่องจากน้ำเน่าเสียเพราะมีเศษอาหารเหลือตกค้างในบ่อพลอยลดน้อยลงไป เพราะมีกุ้งก้ามกรามช่วยจัดการบำบัด

นอกจากนี้ ปลานิล ปลาทับทิมที่เลี้ยงในกระชังกินแพลงก์-ตอนเป็นอาหาร เลยเป็นตัวช่วยควบคุมปริมาณแพลงก์ตอนในน้ำให้กับกุ้งก้ามกราม ที่มักจะมีปัญหาแพลงก์ตอนขึ้นหนาแน่นจนกุ้งไม่โตและป่วยง่าย จนเป็นเหตุให้เกษตรกรขายไม่ได้ราคา เสี่ยงขาดทุน

“เริ่มเลี้ยงกุ้งก้ามกรามอย่างเดียวมาตั้งแต่ปี 2543 ต่อมาทางซีพีเอฟแนะให้เลี้ยงแบบรวมกัน 2 อย่าง กุ้งก้ามกรามกับกุ้งขาวในบ่อเดียวกัน ได้ผลดี มีกำไรมากขึ้นกว่าเดิม เพิ่มมาเป็นไร่ละ 30,000 บาทต่อรอบ เรื่องความเสี่ยงที่กุ้งจะเป็นโรค โตไม่ได้ขนาด ขายไม่ได้ราคาแทบไม่ค่อยเจอ พอเขาบอกให้ทดลองเลี้ยงรวมกัน 3 อย่าง เพิ่มกระชังปลาทับทิมขึ้นมา คราวนี้กำไรเพิ่มมาเป็นไร่ละ 40,000 บาทต่อรอบ แฮปปี้มาก”

ชวลิต สอนไข่ เกษตรกรวัย 39 ปี เจ้าของ “ชวลิตฟาร์ม” ต.โพหัก อ.บางแพ จ.ราชบุรี เล่าถึงประสบการณ์การเลี้ยงสัตว์น้ำแบบ 3 in 1 ที่ทำให้ตัวเองต้องขยายบ่อเลี้ยงเพิ่มขึ้นจาก 20 ไร่ เป็นเฉียด 200 ไร่ไปเรียบร้อยแล้ว.

ชาติชาย  ศิริพัฒน์

อ่านเพิ่มเติม...
เกษตรกรรมเลี้ยงสัตว์น้ำบ่อเดียวกัน3 in 1CPFกุ้งก้ามกรามกุ้งขาวปลาทับทิมชาติชาย ศิริพัฒน์ชวลิตฟาร์มชวลิต สอนไข่