วันอาทิตย์ที่ 24 กันยายน พ.ศ. 2560
บริการข่าวไทยรัฐ

ข่าว

วิดีโอ

ซ่อมแพงแถมไม่ค่อยจะแรงอีกต่างหาก เรื่องที่คุณไม่รู้เกี่ยวกับเกียร์ออโต้ CVT

ชุดส่งกำลังแบบอัตโนมัติ หรือเกียร์ออโต้แบบสายพานพูเลย์มีชื่อเรียกกันว่า Continuously Variable Transmission หรือเรียกย่อๆว่าเกียร์ CVT เกิดขึ้นในโลกยนตกรรมเพื่อตอบสนองความต้องการในด้านการลดขนาดและน้ำหนักของชุดเกียร์ โดยเฉพาะเกียร์ออโตของรถขับเคลื่อนล้อหน้า ซึ่งต้องการพื้นที่ในการติดตั้งไม่มากเท่ากับเกียร์ขับหลัง ความต้องการที่จะทำให้เกียร์มีชิ้นส่วนกลไกน้อยลง มีราคาต่อลูกต่อเกียร์ถูกกว่าเกียร์อัตโนมัติแบบทอร์คคอนเวอร์เตอร์ที่ใช้เฟืองต่างขนาดในการปรับเปลี่ยนอัตราทด

เกียร์ CVT ระบาดไปทั่วราวกับไข้วัดใหญ่สายพันธุ์โหด! เนื่องจากมีต้นทุนในการผลิตไม่แพงมากนัก ในรถยุคใหม่ ไม่ว่าจะเป็น Honda HR-V / Honda New Civic Turbo RS / Nissan Juke / Nissan note /Toyota Yaris / Honda Jazz หรือแม้แต่รถขับเคลื่อน 4 ล้ออย่าง Subaru XV และอีกมากที่นำเอาเกียร์แบบพูเล่ย์สายพาน CVT เข้ามาใช้เป็นระบบส่งกำลัง

ส่วนรถขับหลังหรือขับเคลื่อนสี่ล้อแทบจะไม่พบเห็นว่านำเกียร์แบบพูเล่ย์สายพานมาใช้ (ยกเว้น Subaru XV) ส่วนใหญ่เกียร์ออโต้ในรถขับหลังหรือเกียร์ออโต้ขับเคลื่อนสี่ล้อ เป็นเกียร์อัตโนมัติแบบฟันเฟืองทอร์คคอนเวอร์เตอร์วางตามยาวขนานไปกับเครื่องยนต์เชื่อมต่อด้วยเพลากลางไปยังเฟืองท้าย

หลักการทำงานของเกียร์สายพาน continuously variable transmission หรือเกียร์ CVT นั้น ใช้การส่งกำลังด้วยสายพานโลหะที่มีความแข็งแรงทนทานเหนียวแน่นเป็นพิเศษ ระหว่างพูเล่ย์สองตัวที่มีขนาดต่างกันแปรผันไปตามความเร็วรอบของเครื่องยนต์และความเร็วที่แท้จริงซึ่งใช้หน่วยวัดเป็นไมล์ต่อชั่วโมงหรือกิโลเมตรต่อชั่วโมง การทำงานควบคุมโดยสมองกลไฟฟ้าหรือ ECU

หลักการทำงานของชุดเกียร์ CVT ใช้พูเล่ย์สองชิ้น สายพานลำเลียงหรือ Push Belt ทำจากอัลลอย พูเล่ย์ตัวที่หนึ่งเชื่อมกับ Flywheel อีกด้านหนึ่งของพูเล่ย์เชื่อมกับแกนถ่ายทอดกำลังด้านนอก สายพานจะหมุนวนระหว่างอุปกรณ์ทั้งสองชิ้น ที่ตัว CVT พูเล่ย์จะรับหน้าที่ในการเปลี่ยนอัตราทด เมื่อพูเล่ย์หมุนเร็วขึ้นจะยิ่งหมุนไปใกล้กัน

พูเล่ย์นั้นถูกควบคุมการทำงานด้วยสมองกลไฟฟ้า ECU หากเปรียบการทำงาน พูเล่ย์จะเป็นเหมือนเพลาที่ทำงานควบคู่ไปกับ Sliding Conical Wedges แบบคู่ หรือที่เรียกกันว่า Sheaves ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางของพูเล่ย์ยิ่งเล็กทำให้สายพานมีแรงตึงมากยิ่งขึ้น พูเล่ย์จะปรับขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางไปตามความเร็วรอบ

เมื่อขับรถที่ย่านความเร็วต่ำ เส้นผ่าศูนย์กลางของพูเล่ย์จะเล็ก แต่เมื่อรถมีความเร็วสูงขึ้น พูเล่ย์จะปรับเส้นผ่าศูนย์กลางให้มีขนาดใหญ่ขึ้นอย่างต่อเนื่อง หลักการทำงานของเกียร์ CVT จึงช่วยทำให้การขับขี่มีความนุ่มนวลราบเรียบในการทดกำลัง รอบเครื่องยนต์เมื่อเร่งความเร็วอยู่ในลักษณะค่อยเป็นค่อยไป และช่วยทำให้ประหยัดน้ำมันเชื้อเพลิง

เกียร์ CVT เมื่อใส่เกียร์เดินหน้าเพื่อออกตัวจะมอบการเคลื่อนตัวที่นิ่มนวลเป็นพิเศษ ส่วนอัตราเร่งนั้นจะดีหรือไม่ขึ้นอยู่กับกำลังของเครื่องยนต์ในรูปแรงบิดกับความรู้สึกของผู้ขับขี่เอง เนื่องจากความเรียบเนียนไหลขึ้นไปเรื่อยๆ ของสปีดความเร็ว ในด้านอัตราเร่งและความรู้สึกจะออกมาในแบบราบเรียบไร้รอยต่อหรืออาการกระตุกหระชาก

เกียร์ CVT เป็นรองเกียร์ออโตแบบทอร์คคอนเวอร์เตอร์อยู่พอสมควร โดยเฉพาะเกียร์ออโตที่มีคลัตช์สองชุดหรือเกียร์ออโตแบบทวินคลัตช์ ซึ่งปรับเปลี่ยนเกียร์ได้อย่างว่องไวรวดเร็ว ส่วนใหญ่เกียร์คลัตช์คู่จะมีใช้ในรถยนต์ที่มีแรงม้าเยอะๆ แบบรถสปอร์ต เกียร์ออโตแบบนี้ใช้อัตราทดตามลำดับในแต่ละเกียร์แบบตายตัว การเปลี่ยนอัตราทดจึงมีอาการให้สัมผัสเช่นกระตุกเบาๆ ยามเปลี่ยนเกียร์ขึ้น-ลง ปัจจุบันอาการดังกล่าวลดลงมากในเกียร์ออโตฟันเฟืองยุคใหม่ที่มีราคาแพงของ ZF

ส่วนเกียร์ CVT ขับเคลื่อนล้อหน้าที่ปรับอัตราทดและความรู้สึกให้เข้ากับแรงบิดที่เทมาจากเครื่องยนต์แล้วไหลลื่นเป็นสายน้ำแต่ยังคงความสนุกในการขับซึ่งทำออกมาได้ใกล้เคียงกับเกียร์ออโต้ฟันเฟืองมากที่สุดก็คือเกียร์ CVT ใน Honda Civic Turbo RS แต่ CVT ส่วนใหญ่ในอีโคคาร์ก็ยังให้ความน่าเบื่อย้วยแตกเหมือนเดิม ต้นทุนที่ต่ำกว่าเกียร์ฟันเฟืองทำให้ CVT ปรากฏอยู่ในรถราคาถูกมากมาย

เกียร์ CVT มีการใช้งานที่คล้ายคลึงกันในด้านการทำหน้าที่ทดกำลังแรงบิดจากเครื่องยนต์ลงไปยังเพลาขับ แต่มีชิ้นส่วนภายในและขนาดของเกียร์กับระบบการทำงานที่แตกต่างจากเกียร์ฟันเฟืองทอร์คคอนเวอร์เตอร์ของรถขับหลังอยู่พอสมควรในด้านของความกะทัดรัด น้ำหนักและราคา

Electronic control module ควบคุมการทำงานของเกียร์โดยทำตามโปรแกรมที่บันทึกเอาไว้ในกล่องสมองกลเพื่อทำให้เกิดความนุ่มนวลยามขับเคลื่อน ควบคุมความเร็วรอบให้สัมพันธ์กับจังหวะของการเปลี่ยนเกียร์ ในทางกลับกันก็ควบคุมจังหวะของการเปลี่ยนเกียร์ให้มีความเหมาะสมกับความเร็วรอบเครื่องยนต์ รวมถึงยังฉลาดมากพอที่จะเปลี่ยนจังหวะเกียร์ให้เหมาะสมกับการขับขี่หรือไม่ยอมเปลี่ยเกียร์ลงต่ำให้เมื่อรอบเครื่องสูงเกินไปอีกด้วย 

ข้อดีของเกียร์ CVT ก็คือ มันช่วยทำให้การขับเคลื่อนในย่านความเร็วต่างๆ มีความนิ่มนวลเป็นหลัก ถ่ายทอดแรงบิดได้ต่อเนื่อง เมื่อเปลี่ยนเกียร์แล้วรอบเครื่องไม่ตกทำให้ถ่ายทอดพละกำลังได้ต่อเนื่อง ทำให้ไม่สูญเสียพละกำลังในการเปลี่ยนเกียร์ ส่งผลไปถึงเกียร์ที่เปลี่ยนอัตราทดได้นุ่มนวลราบรื่น ประหยัดน้ำมัน

ข้อเสียของเกียร์ CVT ก็คือ มันไม่เหมาะกับพวกขับกระโชกโฮกฮาก เพราะไม่สะใจเนื่องจากความราบเรียบไหลลื่นออกแนวย้วยๆ พวกที่ชอบออกตัวโหดๆ ชอบจัดหนักขับแบบรุนแรงในรถยนต์ที่ใช้เกียร์ CVT จะทำให้เกียร์พังเร็วขึ้น ความทนทานของเกียร์ CVT ก็สู้เกียร์ออโตแบบปกติไม่ได้เพราะสายพานโลหะนั้น ความแข็งแรงทนทานยังไงก็สู้กลไกแบบฟันเฟืองไม่ได้ แต่รถยนต์ราคาแพงอย่าง Toyota Alphard ราคา 3.3 -4 ล้านบาท Honda Odyssey ราคา 2.89 ล้านบาท รวมถึงรถ MPV หรูจากยุโรปอย่าง Volkswage Caravelle 2.0 BiTdi ราคา 3.2 ล้านบาท ล้วนแล้วแต่ใช้ระบบเกียร์ CVT ทั้งสิ้น

เกียร์ CVT ในปัจจุบันแม้จะมีเทคโนโลยีที่ล้ำหน้าขึ้นกว่าเดิม แต่ข้อเสียของเกียร์ชนิดนี้ก็คือความทนทานของมัน ทำให้เกิดข้อด้อยด้านอายุขัยอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ระบบการทำงานของสายพานย่อมมีอายุการใช้งานที่จำกัดกว่าอย่างแน่นอน ดังนั้น จึงไม่แปลกที่เราจะพบเกียร์ CVT ในรถระดับกลางค่อนไปทางเล็ก มากกว่าที่จะเห็นมันรับหน้าที่ทดกำลังในรถขนาดใหญ่ที่ต้องการพละกำลังมหาศาล เพราะลำพังแค่สายพานคงยากเกินจะต้านทานพละกำลังอันรุนแรงจากเครื่องยนต์ขนาดใหญ่ได้นั่นเอง 

แม้ในปัจจุบันจะมีการพัฒนาจากสายพานเปลี่ยนมาเป็นโซ่ หรือโลหะพวกอัลลอยผสมที่มีความแข็งแรงมากขึ้นแล้วก็ตาม แต่ก็ยังทำให้อายุขัยของมันสั้นกว่าเกียร์อัตโนมัติแบบฟันเฟืองอยู่ดี แต่ก็อย่าวิตกจนเกินไปเพราะคำว่าอายุการใช้งานที่น้อยลง มันก็ปาเข้าไปหลักแสนกิโลเมตร ยิ่งถ้าใช้งานอย่างถูกวิธีและดูแลรักษาอย่างดีด้วยแล้ว รถเกียร์ CVT  บางคันวิ่งไป 2 แสนกว่ากิโลเมตรก็ยังปกติดีอยู่ ขึ้นอยู่กับการใช้งานที่ถูกวิธีรวมถึงการบำรุงรักษาตามระยะนั่นเอง

พฤติกรรมการขับเป็นสิ่งสำคัญที่จะทำให้เกียร์คงทนหรือกระจายก่อนวัยอันควร เลิกนิสัยกระทืบคันเร่งแบบวัยรุ่นใจร้อน นั่งขับเมื่อไหร่เป็นใส่ไม่ยั้ง เพราะการกระทำแบบนั้นมันเป็นการทำร้ายเกียร์ CVT ให้ลาจากด้วยความรวดเร็ว

การออกตัวจากจุดหยุดนิ่งแบบค่อยเป็นค่อยไป ค่อยๆกดคันเร่ง จะเป็นการใช้เกียร์ CVT ที่ถูกต้อง การเค้นกำลังหรือต้องการการตอบสนองเร็วๆจากเกียร์ CVT ด้วยการปรับอัตราทดหรือเปลี่ยนเกียร์ขึ้น-ลงด้วยตัวเองบ่อยๆ ชอบชิฟเกียร์เล่นตลอดเวลา กดคันเร่งอย่างต่อเนื่องและรุนแรง นอกจากอัตราบริโภคน้ำมันที่สูงขึ้นแล้ว อายุของเกียร์มันจะสั้นลงอีกด้วย

การเปลี่ยนถ่ายน้ำมันเกียร์เป็นสิ่งสำคัญอย่างมาก ควรศึกษารายละเอียด ข้อแนะนำจากหนังสือคู่มือประจำรถให้ดี เมื่อใช้รถเยอะมากวิ่งยาววิ่งไกลท่ามกลางอุณหภูมิสูงๆ ขับทั้งวันทั้งคืนออกทางไกลข้ามจังหวัดหรือขับในเขตที่มีรถติดสาหัสสากรรจ์ ก็ควรเปลี่ยนถ่ายน้ำมันเกียร์ให้เร็วขึ้นกว่าที่คู่มือกำหนด การขับแบบค่อยเป็นค่อยไป ไม่เปลี่ยนเกียร์เล่นบ่อยครั้ง ก็จะช่วยยืดอายุเกียร์ CVT ให้ยืนยาวเหลือเงินในกระเป๋าให้เอาไปทำอะไรอย่างอื่นได้อีกเยอะ.

อาคม รวมสุวรรณ
E-Mail chang.arcom@thairath.co.th
Facebook https://www.facebook.com/chang.arcom
https://www.facebook.com/ARCOM-CHANG-Thairath-Online-525369247505358/