วันพุธที่ 12 ธันวาคม พ.ศ. 2561
บริการข่าวไทยรัฐLogin
พระเทพบิดร

พระเทพบิดร

  • Share:

เวลาเห็นพระบรมฉายาลักษณ์  หรือพระบรมราชานุสาวรีย์รัชกาล ที่ 1 รัชกาลที่ 2 รัชกาลที่ 3 ด้วยความที่เข้าใจว่าสมัยนั้นยังไม่มีการถ่ายรูป...จึงมักตั้งข้อสงสัย...พระบรมรูปทุกพระองค์นั้น  เหมือนจริง...มากน้อย

ม.จ.หญิงพูนพิศมัย ดิศกุล ทรงพระนิพนธ์ไว้ในหนังสือสารคดีที่น่ารู้ การปั้นรูปคนให้เหมือนตัวจริง ฝรั่งชอบทำแต่ดึกดำบรรพ์ แต่คนไทยถือตรงกันข้าม เชื่อกันว่าถ้าใครปั้นรูปในเวลายังมีชีวิตอยู่ จะทำให้อายุสั้น...คือตายเร็ว

ถือกันถึงขั้น เมื่อตายไปแล้ว ผู้คนที่เคยนับถือจะไม่นับถือ

แต่แม้จะไม่ยอมให้ปั้นเป็นรูปคน เมื่อจำเป็นต้องทำเพื่ออุทิศถวาย เป็นการสะเดาะเคราะห์โศก ก็ทำเป็นพระพุทธรูปยืน วัดขนาดสูงเท่าตัวคนนั้นๆ เรียกว่าพระเท่าตัว

เจ้าฟ้าเจ้าแผ่นดินสมัยโบราณ โดยมากทำเป็นพระพุทธรูปยืนทรงเครื่องต้น ในปราสาทพระเทพบิดรกรุงเก่า คือพระเจ้าอู่ทอง ก็เป็นพระพุทธรูปยืนทรงเครื่อง

ส่วนองค์ที่กล่าวถึงในพระราชพงศาวดาร ว่าเป็นพระรูปสมเด็จพระนเรศวรเป็นเจ้า ขนมาจากวัดพระศรีสรรเพชญ์ เมื่อไฟไหม้หมดแล้ว แม้ไม่มีหลักฐานแน่นอน เข้าใจว่าอยู่ในห้องเครื่องภูษามาลา

ก็ยังนับถือกันมาจนทุกวันนี้

เหตุที่ปั้นรูปให้เหมือนตามแบบฝรั่ง เพิ่งจะมีเมื่อปี พ.ศ.2406 พระเจ้านโปเลียน 3 ส่งรูปปั้นของพระองค์และพระมเหสีมาถวาย พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว มีพระราชประสงค์ให้ปั้นรูปพระองค์ ส่งไปถวายเป็นการตอบแทน

แต่ติดขัดอยู่ด้วยประเพณี ขุนนางผู้ใหญ่กราบทูลคัดค้านไม่เห็นด้วย

พระเจ้าอยู่หัวมิได้ทรงคิดเรื่องส่วนพระองค์ โปรดให้ พระองค์เจ้าประดิษฐวรการปั้นพระบรมรูป ทำตรานพรัตน์เป็นดวงแรก ส่งไปถวายพระเจ้านโปเลียน 3 บัดนี้ก็ยังเห็นได้ในพิพิธภัณฑ์ ฟองแตนโบล ประเทศฝรั่งเศส

ต่อมาทรงพระราชดำริจะสร้างพระบรมรูปทุกรัชกาลไว้ในวัดพระศรี– รัตนศาสดาราม ให้เหมือนหอพระเทพบิดรในวัดพระศรีสรรเพชญ์ ในกรุงเก่า แต่ยังมิทันได้ทำก็เสด็จสวรรคต

พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว โปรดให้ทำต่อมาตามพระราชดำรินั้น ปัญหาเกิดขึ้นว่า

ทำอย่างไรจึงจะได้เหมือนพระองค์จริง

จึงโปรดให้เชิญสมเด็จพระพุฒาจารย์ (โต) วัดระฆัง พระองค์เจ้าหญิงปุก พระราชธิดาของรัชกาลที่ 2 เจ้าพระยาธรรมติกรณ์ (มั่ง) ต้นสกุลสนธิรัตน์ และเจ้าพระยาสุธรรมมนตรี (บุญศรี) ต้นสกุลบูรณศิริ

ทั้ง 4 ท่านทันได้เห็นพระองค์ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้า จุฬาโลก ระหว่างช่างปั้น ท่านก็จะคอยบอก

ส่วนพระบรมรูปรัชกาลต่อๆมา พระราชโอรส พระราชธิดายังทรงพระชนม์อยู่โดยมาก

การปั้นและการหล่อพระบรมรูป สำเร็จเสร็จสิ้นเมื่อ พ.ศ.2412

อ่านพระนิพนธ์ของ ม.จ.หญิงพูนพิศมัยแล้ว เวลาเห็นพระบรม ฉายาลักษณ์ก็เป็นอันสิ้นสงสัย...ม.จ.หญิงพูนพิศมัย  ท่านรับรองว่าเหมือน... ยิ่งกว่าไม่เหมือน

พระบรมรูปอดีตพระมหากษัตริย์ราชวงศ์จักรีทุกรัชกาล ปัจจุบัน อยู่ในปราสาทพระเทพบิดร ในพระบรมมหาราชวัง

ราษฎรสามัญ นานๆเมื่อมีโอกาสพิเศษ ให้ได้เข้าไปกราบถวายบังคม ก็ถือเป็นบุญตัวบุญตา พระบรมรูปรัชกาลที่ 1 นั้น พระรูปโฉมท่านทรงงามสง่า...สมคำว่าเทพบิดร...ปฐมกษัตริย์พระราชวงศ์จักรี...จริงๆ

จะก่อนหรือหลังสงกรานต์ ก็ยังไปไหว้พระแก้วมรกตได้ ดูภาพจิตรกรรมฝาผนังเรื่องรามเกียรติ์รอบระเบียงโบสถ์แล้ว ก็น่าจะหาเวลาไปนั่งกราบองค์เทพบิดรสักครั้ง

ปราสาทพระเทพบิดรอยู่ห่างโบสถ์พระแก้ว...แค่เดินไม่กี่ก้าวเท่านั้น.


กิเลน ประลองเชิง

คุณอาจสนใจข่าวนี้

คุณอาจสนใจข่าวนี้