ไทยรัฐออนไลน์

ในพุทธกาล พระภิกษุมีหน้าที่จาริกไปสอนธรรม แต่เมื่อถึงหน้าฝน ข้าวกล้าในนากำลังงอกงาม พระหนุ่มเณรน้อยกำลังมุ่งมั่นขยันเดิน ก็เผลอเหยียบย่ำทำให้ข้าวกล้าชาวบ้านเสียหาย นี่คือที่มาของการเข้าพรรษา

พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช) อธิบายไว้ในพจนานุกรมคำวัดว่า เข้าพรรษา หมายถึงการอยู่ประจำตลอด 3 เดือนของฤดูฝน เป็นธรรมเนียมทางพระวินัย ภิกษุไม่เข้าพรรษาไม่ได้ ท่านปรับเป็นอาบัติ

การเข้าพรรษา จะต้องกล่าวคำอธิษฐาน เรียกว่าอธิษฐานพรรษา แต่การอธิษฐานพรรษา ก็ไม่ได้จำกัดเฉพาะวันแรม 1 ค่ำ เดือน 8 ออกวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 11 ที่เรียกว่าปุริมพรรษา...เท่านั้น

หากภิกษุมีธุระสำคัญ อธิษฐานพรรษาไม่ทัน อนุญาตให้เข้าในวันแรม 1 ค่ำ เดือน 9 แล้วก็ไปออกในวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12 เรียกว่า เข้าปัจฉิมพรรษา

ผมบวชเป็นสามเณร ที่วัดเขาย้อย เพชรบุรี ราวปี 2502 ทันฟังเรื่องราวหลวงน้ามีเหตุให้ต้อง “แหกพรรษา” ก่อนหน้านั้นหนึ่งปี

ปีนั้นคณะสงฆ์ยังปกครองด้วยระบบสังฆมนตรี ท่านเจ้าคุณพระพิมลธรรม สังฆมนตรีองค์การปกครอง วัดมหาธาตุฯ ท่าพระจันทร์ ท่านกำลังรณรงค์สอนพระให้เรียนวิปัสสนา

หลวงน้าช่วย รองสมภาร ท่านชอบทางนี้ ก็ทิ้งวัดเขาย้อยไปเรียน ระหว่างกลางพรรษา ทางวัดเขาย้อยเกิดเรื่องใหญ่ พระใหม่ชวนพระเก่า ตั้งวงก๊งเหล้า เรื่องเข้าหูชาวบ้าน

วัดเขาย้อย เป็นวัดสังกัดมหานิกาย แต่วัตรปฏิบัติเคร่งครัด พระเณรจะฉันน้ำต้องใช้ธัมมกรก (เครื่องกรองน้ำ) ป้องกันไม่ให้ตัวไรในตุ่มน้ำเข้าปาก บิณฑบาตมาแล้ว หากนำส้มสูกลูกไม้ไปเก็บไว้ในกุฏิ

หลวงน้าท่านเห็น ก็เรียกไปสอน “เมื่อฉัน...จะต้องเป็นอาบัติทุกคำที่กลืน”

อาบัติเล็กน้อย ยังระวังระไวกันขั้นนี้ เมื่อเกิดเรื่องพระก๊งเหล้า อุบาสกอุบาสิกายอมไม่ได้ ส่งคนไปบอกหลวงน้า ปัญหาก็คือ หลวงน้าจะกลับมาชำระอธิกรณ์ในวัดได้หรือไม่ เพราะอยู่ระหว่างกลางพรรษา

เณรน้อยกำลังท่องนวโกวาทใหม่อย่างผม ได้ยินคำว่า “สัตตาหธุระ” ก็ตอนนี้

สัตตาหธุระ หมายถึงกิจธุระหรือเหตุผลที่ภิกษุผู้จำพรรษา สามารถไปค้างคืนที่อื่นได้ไม่เกิน 7 วัน

สัตตาหธุระ ที่ทรงอนุญาตไว้ ก็คือ ไปเพื่อฉลองศรัทธาทายกทายิกาที่นิมนต์ ไประงับการสึกของภิกษุสามเณรที่กระสันจะสึก ไปเพื่อระงับอธิกรณ์ของภิกษุผู้มีอาบัติ และอยู่กรรมแล้ว ไปเพื่อพยาบาลรักษาสหธรรมมิก เช่นอุปัชฌาย์อาจารย์ หรือภิกษุสามเณรอาพาธ หรือบิดามารดาญาติพี่น้องที่เจ็บป่วย

หรือไปเพื่อซ่อมแซมโบสถ์วิหารที่ชำรุด

เมื่อมีข้ออนุญาต หลวงน้าก็ใช้ข้ออ้าง สัตตาหธุระ เดินทางจากวัดมหาธาตุที่อธิษฐานพรรษาเอาไว้ มาชำระอธิกรณ์ในวัดเขาย้อย เรียบร้อยแล้ว ท่านก็กลับไปฝึกวิชายุบหนอ พองหนอ ต่อ

เหล่านี้เป็นธรรมเนียมการเข้าพรรษาของพระท่าน ส่วนชาวบ้าน นอกจากต้องขยันทำบุญใส่บาตร ดูแลพระไม่ให้อดแล้ว ยังมีธรรมเนียมให้ใช้เป็นช่วงเวลา “งดเหล้าเข้าพรรษา”

ผมมีกัลยาณมิตรในด้านนี้หลายคน เห็นโฆษณา ให้เหล้าเท่ากับแช่ง เมื่อไหร่ ก็นึกถึงหน้าคุณสงกรานต์ ภาคโชคดี เพื่อนร่วมรุ่น บสส.1 นึกถึงหนังสือ แบรนด์บาป ของ ศ.ดร.ปาริชาต สถาปิตานนท์

ได้ข่าวนิชคุณ นักร้องไทยไปดังที่เกาหลี เจอข้อหาดื่มเบียร์เกินพิกัดกฎหมาย...ถูกถอนโฆษณา ถูกสั่งให้หยุดการแสดงชั่วคราว เป็นการลงโทษ รุนแรงแข็งขัน ก็นึกถึงหมอ แท้จริง ศิริพานิช

งานรณรงค์ เมาไม่ขับ ของหมอ นับว่าก้าวหน้า แต่ยังไม่ศักดิ์สิทธิ์เท่าเกาหลี

งานรณรงค์ต้านคอรัปชัน พอได้ยินอยู่บ้าง แต่ยิ่งรณรงค์ ระดับคอรัปชันในบ้านเมืองเรา ก็ยิ่งเตี้ยลง เคยไล่หลัง ฮ่องกง สิงคโปร์ คราวนี้มาไล่หลัง ฟิลิปปินส์ อินโดนีเซีย มาเลเซีย

ดูเค้าจะเอาไม่อยู่กันจริงๆ ก็น่าจะลองขอแค่ “งดคอรัปชัน เข้าพรรษา” กันบ้างนะครับ

ปีหนึ่งมี 12 เดือน ขอเขาแค่สัก 3 เดือน ก็ไม่แน่ว่าระดับคอรัปชันของบ้านเมืองจะกระเตื้องขึ้น.

กิเลน ประลองเชิง